इतिहास

पुण्याच्या तुळशीबागेची माहिती व इतिहास

पुण्यात पूर्वी विपुल बागा होत्या हे आपल्याला ठाऊक आहेच मात्र एखाद्या वनस्पतीवरून नाव मिळालेल्या ज्या दोन प्रख्यात बागा पुण्यात होत्या...

छत्रपती संभाजी महाराजांचे व्यक्तिमत्व

एका अस्सल संस्कृत ग्रंथात छत्रपती संभाजी महाराजांच्या व्यक्तिमत्वाची अनेक वैशिट्ये आढळतात जी इतर कुठल्याच ऐतिहासिक साधनांत सहसा आढळत...

बहिर्जी नाईक - स्वराज्याच्या हेरखात्याचे प्रमुख

शिवाजी महाराजांच्या गुप्तहेर खात्यातील एक प्रसिद्ध नाव म्हणजे बहिरजी (बहिर्जी) नाईक. बहिरजी (बहिर्जी) नाईक यांच्याविषयी ठाऊक नाही...

जेव्हा बुंदेलखंडाच्या रक्षणासाठी मराठे धावून गेले

छत्रसाल मराठ्यांच्या पराक्रमाविषयी छत्रपती शिवाजी महाराज व छत्रपती संभाजी महाराजांच्या काळापासून जाणून होता व बाजीराव पेशव्यांच्या...

शिवरायांचे आठवावे रूप

वास्तविक पाहता राजांना समजावून घ्यायचे असेल तर आधी आम्ही त्यांच्यातला कल्याणकारी शासक समजावून घ्यायला हवा.  योद्धा हे रूप भावणारे...

भारत देश - लोकशाहीची गंगोत्री

इंग्रजांकडून आपल्याला लोकशाहीची ओळख झाली अशी समजूत आहे. मात्र ही समजूत साफ चुकीची आहे. भारतामध्ये लोकशाही अगदी प्राचीन काळापासून अस्तित्वात...

चांदबीबी - एक शूर वीरांगना

चांदबीबी ही लहानपणापासूनच हुशार व शूर असल्याने सुरुवातीपासूनच तिने अली अदिलशाहास सर्व बाबतींत उत्तम साथ दिली, राज्यासंबंधी कुठलाही...

वाघनखं - शिवरायांच्या संकल्पनेतून निर्माण झालेले शस्त्र

वाघनखांचे प्रमुख महत्व यासाठीच की, या शस्त्राचा पहिला ज्ञात प्रयोग हा छत्रपती शिवाजी महाराजांनी केला असल्याने त्यांनाच वाघनखं या शस्त्राचे...

छत्रपती शिवाजी महाराजांची तुळजा तलवार

सदर लेखात आपणछत्रपती शिवाजी महाराजांच्या प्रमुख तलवारींपैकी एक मात्र इतिहासात फारशी नोंद नसलेल्या तुळजा या तलवारीविषयी थोडक्यात जाणून...

कौटिलीय अर्थशास्त्रातील दुर्गांचे महत्व

दुर्गबांधणीची कला ही भारतीयांना प्राचीन काळापासून अवगत होती व याचे दाखले अनेक ग्रंथांत आढळतात. इ.स.च्या दुसऱ्या शतकात चाणक्य उर्फ...

आबाजी विश्वनाथ प्रभू - स्वराज्याचे निष्ठावान सरदार

रोहिडा किल्ल्यावर शिवाजी महाराजांनी मोहीम काढल्याची बातमी गेली त्यावेळी किल्ल्यावरील बंदोबस्ताचे लोक जागे होऊन तेथे उभय सैन्यात हातघाईची...

छत्रपती संभाजी महाराजांचे गोव्यावरील आक्रमण

गोव्याचा टाव्होरा नावाचा मुख्य गव्हर्नर कसाबसा आपला जीव वाचवून खाडी ओलांडून पळाला आणि पराभवामुळे लज्जित होऊन एका चर्चमध्ये लपून राहिला....

ब्रह्मेंद्रस्वामी धावडशीकर

ब्रह्मेंद्रस्वामींच्या शिष्यवर्गात तत्कालीन प्रमुख व्यक्ती असल्याने व सर्वच बाबतीत त्यांचा सल्ला ग्राह्य धरला जात असल्याने त्यांना...

बाळाजी आवजी - स्वराज्याचे चिटणीस

बाळाजी वयाने सज्ञान झाले त्याकाळात जंजिऱ्याचे सिद्दी यांची आवजी यांच्यावर काही कारणाने इतराजी झाली आणि सिद्दींनी आवजी व त्यांचे मोठे...

मस्तानीचा इतिहास

बाजीरावांच्या मदतीने व पराक्रमाने खुश होऊन छत्रसालाने त्यांचा आपल्या राजधानीत मोठा सत्कार केला व आपली कन्या मस्तानी त्यांस अर्पण केली....

मुरार जगदेव यांचा इतिहास

आदिलशाही दरबारात दौलतखान (खवासखान) नावाचा जो मुख्य वजीर होता त्याचे कारभारी म्हणून मुरार जगदेव काम पाहत होते. दौलतखानास खवासखान ही...